لزوم اهتمام به «عمل به دانسته‌ها» در مسیر سیر و سلوک معنوی / «معرفت» و «عمل»؛ دو بال پرواز انسان به سوی تعالی

عضو هیئت علمی مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) با تبیین بایسته‌های حرکت در مسیر کمال و سعادت، بهره‌مندی از دو بال «معرفت» و «عمل» را شرط اساسی برای هرگونه حرکت معنوی دانست.

به گزارش روابط عمومی مؤسسه امام خمینی ره حجت‌الاسلام سیداحمد فقیهی، عضو هیئت علمی مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره)، در قرارگاه مصباح الهدی در تبیین الزامات حرکت در مسیر رشد و تعالی انسان اظهار داشت: مرحوم آیت‌الله مصباح یزدی در آثار خود مکرراً بر این نکته تأکید داشتند که انسان برای حرکت و پیمودن مسیر کمال، نیازمند دو بال «معرفت» و «عمل» است. 

عضو هیئت علمی مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) افزود: این دو بال باید همراه یکدیگر باشند تا آدمی بتواند در مسیر عبودیت حرکت کند؛ نخست بال معرفت و شناخت است که انسان به آن نیاز دارد تا دچار جهل و نادانی نشود، چرا که جهل، مانع بزرگی در مسیر کمال است.

وی در ادامه با اشاره به اینکه کسب علم و معرفت در حد نیاز برای هر فردی میسر است، افزود: نباید تصور کرد که شناخت حقایق همواره امری دشوار و دست‌نیافتنی است. اگرچه معرفت عمیق به ذات الهی و ملکوت عالم امری سخت و نیازمند مجاهدت است، اما در سطحی که ما برای انجام وظایف دینی و اخلاقی خود به آن نیاز داریم، این علوم از طریق فطرت، عقل، مطالعه و سخنرانی‌های دینی برای همگان قابل فهم است.

عضو هیئت علمی مؤسسه امام خمینی (ره) با انتقاد از رویکرد برخی جوانان که بهانه‌هایی نظیر «نبود استاد اخلاق» را برای عدم حرکت در مسیر صحیح مطرح می‌کنند، تصریح کرد: این تصور که فرد حتماً باید به استادی خاص (مانند اساتید بزرگ گذشته همچون آیت‌الله بهجت یا آیت‌الله قاضی) دسترسی داشته باشد تا راه را بیابد، لزوماً صحیح نیست و بسیاری از افراد به دنبال دستورالعمل‌های خاص و سری هستند، در حالی که طبق فرمایشات مکرر مرحوم آیت‌الله بهجت، انسان باید به آنچه می‌داند عمل کند؛ زیرا که روایت است «مَن عَمِلَ بِما عَلِم، عَلَّمَهُ اللهُ ما لَم یَعلَم» (هر کس به آنچه می‌داند عمل کند، خداوند آنچه را که نمی‌داند به او می‌آموزد).

حجت‌الاسلام فقیهی در ادامه برای تبیین اهمیتِ عمل به دانسته‌های موجود، به نقل خاطره‌ای از مرحوم آیت‌الله بهاءالدینی پرداخت و گفت: روزی جمعی از افراد سرشناس خدمت این عالم ربانی رسیدند. پس از ساعتی نشستن، یکی از این آقایان که می‌خواست خود را مطرح کند، از ایشان درخواست دستورالعمل اخلاقی کرد تا به آن عمل کنند. مرحوم آیت‌الله بهاءالدینی با لهجه خاص و صراحتی مثال‌زدنی نگاهی به صورت او انداختند و فرمودند: «دروغ نگو».

وی افزود: این پاسخ، درسی بزرگ برای همه ماست. آن فرد به دنبال مقامات معنوی و دستورالعمل‌های عجیب بود، اما پاسخ ایشان به مسئله‌ای بدیهی و اخلاقی ختم شد. ما به خیال خود تصور می‌کنیم که نمی‌دانیم باید چه کنیم، در حالی که بسیاری از واجبات روشن است؛ نماز اول وقت، تلاوت قرآن و پرهیز از گناهان زبانی، مسیرهایی است که نیاز به جست‌وجوی دستورالعمل‌های پیچیده ندارد.

این استاد حوزه در پایان با تأکید بر اینکه مشکل اصلی ما کمبود دانش نیست، بلکه عدم پایبندی به آموخته‌هاست، خاطرنشان کرد: ای مردم، ای خواص، ای قوم حق‌شناس؛ باید علی‌الاصول به وظایف خود عمل کنیم و بسیاری از تکالیف ما روشن است و تنها نیاز به عزم جدی برای عملیاتی کردن آن‌ها داریم. اگر انسان به دانسته‌های یقینی خود عمل کند، مسیر کمال برای او هموار خواهد شد و نیازی به جست‌وجوی پیوسته برای یافتن استادِ دستورالعمل‌دهنده در اموری که تکلیفشان مشخص است، نخواهد بود.

انتهای متن