تبیین بحران مشروعیت در تاریخ اسلام و نقش جریان مقاومت در حفظ مکتب اهل‌بیت(ع)

استاد حوزه و دانشگاه، در نشست قرارگاه مصباح‌الهدی با تبیین ریشه‌های تاریخی بحران مشروعیت حکومتی، از تلاش جریان‌های غاصب برای به چالش کشیدن جایگاه الهی امامت و خلافت اهل‌بیت(ع) سخن گفت و بر ضرورت تثبیت گفتمان مقاومت به عنوان تداوم مکتب عاشورایی در عصر حاضر تأکید کرد.

حجت‌الاسلام‌والمسلمین یاوری، استاد حوزه و دانشگاه، در قرارگاه مصباح‌الهدی به بررسی تطبیق الگوهای تاریخی بحران مشروعیت با چالش‌های معاصر پرداخت و از تلاشی که در طول تاریخ برای از میان برداشتن جایگاه خلافت الهی صورت گرفته است، خبر داد.

بحران مشروعیت و تقابل با جایگاه الهی امامت
وی با اشاره به تفاوت دیدگاه شیعیان اثنی‌عشری با سایر جریان‌های اسلامی در بحث ولایت و خلافت گفت: ما معتقدیم خداوند پس از پیامبر اکرم(ص)، اذن تصرف و خلافت را به اذن خود به اهل‌بیت(ع) داده است؛ اما در طول تاریخ، جریان‌هایی همواره تلاش کرده‌اند با طرح شبهات علمی و استفاده از کلام نظری، این مشروعیت الهی را به چالش بکشند. وی افزود: از سقیفه تا دوران بنی‌امیه و بنی‌عباس، همواره تلاش بر این بوده که مسیر قدرت از اهل‌بیت(ع) منحرف شده و بر پایه نزاع‌های قبیله‌ای و قدرت‌طلبی بنا شود.
 

از سقیفه تا بنی‌امیه؛ برنامه‌ریزی برای غصب حق
حجت‌الاسلام یاوری با تحلیل جریان سقیفه، آن را کودتایی دانست که بر پایه برنامه‌ریزی بنی‌امیه برای به چالش کشیدن مشروعیت الهی شکل گرفت. وی اظهار داشت: بنی‌امیه از همان ابتدا رقیب پیامبر و بنی‌هاشم بودند و حتی در دوران حضور پیامبر در مکه و مدینه، تلاش می‌کردند با تحریک منافقان و استفاده از فشارهای اجتماعی، راه رسیدن به رسالت الهی را مسدود کنند. وی تأکید کرد که امویان نیز تمام تلاششان را بر این محور متمرکز کردند که اهل‌بیت(ع) را از سر راه حذف کنند؛ همان‌گونه که در دوران خلافت امیرالمومنین(ع) با غارت منابع و ایجاد آشوب، سعی در نابودی پایگاه‌های اجتماعی ایشان داشتند.
 

استراتژی امام حسن(ع) و بازسازی جریان در دوران امام صادق(ع)
وی در ادامه به نقش امام حسن مجتبی(ع) در حفظ اسلام اشاره کرد و گفت: ایشان با اتخاذ سیاست صلح، در واقع راه را برای حفظ بقای شیعه و ادامه مسیر امام حسین(ع) هموار کردند تا از قطع شدن مسیر مهدویت جلوگیری شود. وی همچنین از سازماندهی هوشمندانه امام صادق(ع) برای مدیریت جامعه شیعه در دوران پراکندگی و فضای تقیه سخن گفت و افزود: ایجاد نظام «وکالت» و اعزام نمایندگان به نقاط مختلف از جمله قم، آوه، شیراز و حتی مناطق دوردست، راهکار امام برای تثبیت مشروعیت و مدیریت جامعه شیعه در برابر فشار حاکمان غیرمجاز بود.
 

هشدار نسبت به جریان‌های «شعارگونه» و فریب سیاسی
حجت‌الاسلام یاوری با اشاره به نیاز به دقت در مواجهه با جریان‌های سیاسی، هشدار داد: همان‌گونه که بنی‌عباس با استفاده از نام‌های مقدس و شعارهای مذهبی (مانند شعار آل محمد) سعی در فریب شیعیان و کسب مشروعیت داشتند، امروزه نیز برخی جریان‌ها با استفاده از شعارهای ضدامریکایی اما در عین حال هم‌سو با اهداف دشمن، سعی در ورود به عرصه قدرت دارند. 

وی با استناد به کلام امام حسین(ع)، از کسانی یاد کرد که ادعای همراهی با حق دارند اما هدفشان تنها خوش‌خدمتی به جریان‌های غاصب است.
 

جریان مقاومت؛ تداوم مکتب اهل‌بیت(ع) در عصر حاضر
وی در پایان با تأکید بر ضرورت تثبیت جایگاه مکتب اهل‌بیت(ع)، گفت: امروز جامعه شیعه نیازمند بازخوانی و تثبیت همان مشروعیت الهی است که در دوران ائمه وجود داشت. وی افزود: جریان مقاومت امروزی، در واقع تداوم همان گفتمان اهل‌بیت(ع) و مکتب امام حسین(ع) است که در طول تاریخ توانسته است اسلام را حفظ کند و امروز نیز با تکیه بر همین هویت، در برابر چالش‌های جهانی ایستادگی می‌کند.

انتهای متن