
نگاه تمدنی امام خمینی و رهبر انقلاب میتواند مبنای گفتوگوی علمی جهان اسلام باشد
عضو هیئت علمی مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) با تأکید بر ضرورت توجه به نگاه تمدنی در جهان اسلام گفت: ظرفیت اندیشه تمدنی در بسیاری از کشورها و میان نخبگان فکری و دانشگاهی طرح شده است، اما آنچه در جمهوری اسلامی ایران وجود دارد، حضور رهبر انقلاب در جایگاه برتر سیاسی و اجتماعی و برخورداری از مقبولیت مردمی در داخل کشور و در بخشهای مختلف جهان اسلام است.
به گزارش روابط عمومی موسسه آموزشی پژوهشی امام خمینی ره، حجتالاسلام ذبیحالله نعیمیان در دیدار با اساتید علمی کشور اندونزی اظهار کرد: در جهان اسلام اندیشمندان متعددی به موضوع تمدن اسلامی پرداختهاند، اما کمتر کسی در جایگاهی قرار گرفته که بتواند اندیشه تمدنی را در سطح حاکمیت و تجربه عملی عرضه کند.
وی افزود: امام خمینی (ره) و آیتالله خامنهای تنها به عنوان شخصیتهای دینی شناخته نمیشوند، بلکه اندیشه پیامبر اکرم (ص) و ائمه اطهار (ع) را در سطحی فراتر از بیانهای عادی و در قالب تجربهای تمدنی و همراه با زمامداری برجسته کردهاند.
حجت الاسلام نعیمیان بیان کرد: تمایز مهم این دو شخصیت در آن است که اندیشه دینی را صرفاً در سطح گفتار نظری مطرح نکردند، بلکه آن را در میدان اداره جامعه، مدیریت سیاسی و تجربه حکمرانی به منصه ظهور رساندند و همین مسئله اهمیت الگوی جمهوری اسلامی را دوچندان میکند.
وی ادامه داد: امروز در میان بسیاری از حاکمان کشورهای اسلامی نمیتوان از عدالت اجتماعی یا عدالت فردی به معنای واقعی سخن گفت، زیرا بخش قابل توجهی از این حکومتها وابسته و دستنشانده قدرتهای غربی هستند و از استقلال فکری و عملی کافی برخوردار نیستند.
تجربه استعمار باید در تحلیل تمدنی دیده شود
عضو هیئت علمی مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) با اشاره به تجربه تاریخی ملتها در برابر استعمار گفت: جهان اسلام در طول چند قرن گذشته تجربههای تلخی از استعمار داشته است و این تجربهها اگر درست فهم شوند، میتوانند در مسیر تمدنسازی اسلامی مورد استفاده قرار گیرند.
وی افزود: نمونههایی مانند اندونزی نشان میدهد که ملتها چگونه در مقاطع مختلف تحت سلطه قدرتهای خارجی قرار گرفتهاند و همین تجربههای مشترک، ضرورت بازخوانی دقیق وضعیت جهان اسلام را آشکار میکند.
حجت الاسلام نعیمیان تصریح کرد: این تجربیات زمانی کارآمد خواهند بود که هم نخبگان، هم مردم و هم کارگزاران و حاکمان در مسیر تحقق امت اسلامی و تمدن اسلامی بیندیشند و عمل کنند، اما روشن است که، اما روشن است که از نخبگان است.
وی گفت: حاکمان بسیاری از کشورهای اسلامی درگیر محدودیتها و وابستگیهای جدی هستند، از این رو نقش نخبگان در تولید فکر و ارائه الگوهای تمدنی بسیار تعیینکننده است و نباید این مسئولیت را کوچک شمرد.
ترجمه کافی نیست، نگاه تمدنی باید منتقل شود
وی با اشاره به ضرورت انتقال تجربه فکری جمهوری اسلامی به دیگر جوامع اسلامی اظهار کرد: ترجمه قانون اساسی یا برخی متون حقوقی به تنهایی کافی نیست و آنچه باید به جهان اسلام عرضه شود، نگاه تمدنی امام خمینی (ره) و رهبر انقلاب است.
حجت الاسلام نعیمیان افزود: این نگاه باید به صورت جدی مطالعه، بحث و تبیین شود تا ظرفیتهای آن در حوزه تمدن اسلامی، وحدت اسلامی، مواجهه با غرب، و نسبت مسلمانان با سکولاریسم و جدایی دین از سیاست روشن شود.
وی بیان کرد: مسلمانان در برابر غرب، در برابر سکولاریسم، در برابر تفرقه و نیز در مواجهه با نیروهای انسانی تربیتشده در نظام آموزشی غرب، نیازمند پاسخهای راهبردی و تمدنی هستند و این پاسخها در اندیشه انقلاب اسلامی وجود دارد.
حجت الاسلام نعیمیان خاطرنشان کرد: مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) نیز با همین هدف به دنبال اسلامیسازی علوم انسانی است و در این مسیر میتواند از تجربههای اندیشمندان سایر کشورهای اسلامی نیز بهره ببرد.
اسلامیسازی علوم بدون شناخت صحنه ممکن نیست
عضو هیئت علمی مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) ادامه داد: برای حرکت در مسیر اسلامیسازی علوم انسانی، شناخت دقیق صحنه ضروری است و اگر این شناخت وجود نداشته باشد، خطاهای جدی در تحلیل و اقدام رخ خواهد داد.
وی افزود: تعامل کم میان اندیشمندان جهان اسلام موجب شده برخی از تهدیدها و طراحیهای دشمنان به درستی شناخته نشود و در نتیجه، امکان انحراف در تحلیلها و تصمیمها افزایش یابد.
حجت الاسلام نعیمیان با بیان اینکه برخی از گفتوگوهای انجامشده با هیئتهای اندونزیایی نمونهای از این ضرورت است، اظهار کرد: باید نگاه تمدنی را از سطح شعار به سطح مطالعه، ترجمه، بررسی و گفتوگوی علمی ارتقا داد.
وی گفت: در کنار این نگاه کلان، برخی مشترکات فقهی و کلامی نیز در جهان اسلام وجود دارد که میتواند مبنای همافزایی قرار گیرد.
تجربه انقلاب اسلامی قابل عرضه است
عضو هیئت علمی مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) با اشاره به بخشی از پژوهشهای انجامشده در حوزه فقه سیاسی اشاره به بخشی از پژوهشهای انجامشده در حوزه فقه سیاسی گفت: درم مجتهد بودن یا دستکم ترجیح مجتهد بودن مطرح شده است و این مسئله نشان میدهد که برخی مبانی مهم در میان مذاهب اسلامی مشترک است.
وی افزود: در جمهوری اسلامی نیز تجربههایی مانند نقش شورای نگهبان در صیانت از اسلامی بودن قوانین، نمونهای از تجربه انقلاب اسلامی است که میتواند مورد توجه و استفاده دیگر جوامع اسلامی قرار گیرد.
حجت الاسلام نعیمیان بیان کرد: این نقاط مشترک، ظرفیت مهمی برای گفتوگوی علمی و تمدنی میان مسلمانان فراهم میکند و تجربه جمهوری اسلامی در این زمینه میتواند به عنوان دستاوردی قابل ارائه مطرح شود.
وی در پایان گفت: اگر قرار است اسلامیسازی علوم انسانی به نتیجه برسد، باید از سطح ترجمه فراتر رفت و نگاه تمدنی امام خمینی (ره) و آیتالله خامنهای را به عنوان یک الگوی فکری و عملی مورد بحث و بررسی قرار داد.
انتهای متن